Skip to content
OGSM TRONG DOANH NGHIEP: OBJECTIVE PHẢI HƯỚNG ĐẾN “WHY” – LÝ DO TỒN TẠI CỦA DOANH NGHIEP.
Trong bối cảnh kinh doanh ngày càng phức tạp và đòi hỏi sự linh hoạt không ngừng, việc xác định rõ ràng phương hướng phát triển là điều cốt lõi cho mọi doanh nghiệp. Và khi nhắc đến sự rõ ràng, chúng ta không thể không bàn về OGSM, một khung chiến lược đã chứng minh hiệu quả trong việc gắn kết tầm nhìn với hành động thực tiễn. Hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau đi sâu vào một khía cạnh cực kỳ quan trọng của chữ \”O\” trong OGSM – Objective (Mục tiêu) – và lý do tại sao nó nhất thiết phải được neo vào \”Why\” – Lý do tồn tại sâu sắc của doanh nghiệp. Đây không chỉ là một bài tập lý thuyết, mà là kim chỉ nam định hình sự phát triển bền vững và ý nghĩa của mọi hoạt động kinh doanh.
Chúng ta thường nghe nói về mục tiêu: tăng trưởng doanh số, mở rộng thị phần, tối ưu hóa lợi nhuận. Những mục tiêu này, dù quan trọng đến đâu, đôi khi lại trở thành những con số khô khan, thiếu đi sức sống và động lực thật sự nếu chúng không được đặt trong một bối cảnh lớn hơn, một lý do sâu xa hơn để tồn tại và phát triển. Có bao giờ chúng ta tự hỏi, tại sao một doanh nghiệp dù đạt được những con số ấn tượng về doanh thu hay lợi nhuận, nhưng lại cảm thấy trống rỗng, thiếu gắn kết, hoặc thậm chí là mất phương hướng khi đứng trước những lựa chọn chiến lược lớn? Câu trả lời thường nằm ở sự đứt gãy giữa Objective – những gì chúng ta muốn đạt được, và Why – lý do sâu xa nhất mà doanh nghiệp đó được tạo ra và tồn tại trong thế giới này.
Thực tế cho thấy, nhiều doanh nghiệp khởi sự với một tầm nhìn cháy bỏng, một lý do tồn tại mãnh liệt, một khao khát giải quyết vấn đề hay mang lại giá trị nào đó cho xã hội. Nhưng khi quy mô lớn dần, cấu trúc phức tạp hơn, áp lực từ thị trường và nhà đầu tư gia tăng, cái \”Why\” ban đầu ấy có thể dần bị lu mờ, bị thay thế bởi những mục tiêu ngắn hạn, những con số tài chính thuần túy. Mục tiêu trở thành đích đến để đạt được, chứ không còn là phương tiện để hiện thực hóa một lý do tồn tại cao cả hơn. Đây là một vấn đề phổ biến mà tôi thường xuyên quan sát được trong quá trình làm việc với các doanh nghiệp, từ những startup non trẻ đến những tập đoàn đã có vị thế vững chắc.
Một mục tiêu chỉ thực sự có sức mạnh khi nó không chỉ định rõ \”Chúng ta muốn đạt được gì?\” mà còn ngầm trả lời được câu hỏi \”Tại sao chúng ta lại muốn đạt được điều đó, và điều đó có ý nghĩa gì đối với lý do tồn tại của chúng ta?\” Nếu Objective chỉ dừng lại ở việc tăng trưởng doanh số 20% trong năm tới, nó có thể thúc đẩy hành động, nhưng liệu nó có đủ sức khơi dậy sự nhiệt huyết, lòng trung thành, và sự sáng tạo của toàn bộ tổ chức không? Ngược lại, nếu Objective là \”Trở thành đối tác được tin cậy nhất trong lĩnh vực X để mang lại giải pháp bền vững cho cộng đồng Y\”, và cái \”Why\” của doanh nghiệp là \”Vì chúng tôi tin rằng mỗi cá nhân và tổ chức đều xứng đáng được hưởng những giá trị bền vững và ý nghĩa\”, thì sự liên kết này sẽ tạo ra một nguồn năng lượng hoàn toàn khác. Khi đó, mục tiêu không chỉ là một con số, mà là một lời hứa, một cam kết, một lý tưởng mà mọi thành viên trong tổ chức có thể nhìn vào và tìm thấy ý nghĩa trong công việc của mình.
Vấn đề thường nảy sinh khi doanh nghiệp bị cuốn vào vòng xoáy của các mục tiêu ngắn hạn, mang tính phản ứng thay vì chủ động. Áp lực cạnh tranh, kỳ vọng từ thị trường, hoặc đơn giản là sự thiếu vắng một quá trình hoạch định chiến lược bài bản, có thể khiến ban lãnh đạo đặt ra những mục tiêu chỉ để \”giải quyết vấn đề trước mắt\” hoặc \”bắt kịp xu hướng\”. Những mục tiêu này không sai về mặt chiến thuật, nhưng nếu chúng không được neo vào cái \”Why\” lớn hơn, chúng sẽ thiếu đi sự kiên định, dễ dàng bị lung lay khi có biến động, và quan trọng nhất là không tạo ra được một bản sắc độc đáo cho doanh nghiệp. Một doanh nghiệp không có \”Why\” rõ ràng giống như một con thuyền không có la bàn, có thể đi nhanh nhưng không biết mình sẽ về đâu, và quan trọng nhất là không thể truyền cảm hứng cho thủy thủ đoàn vượt qua bão tố.
Hãy cùng suy ngẫm về những thách thức cụ thể mà các doanh nghiệp thường gặp phải khi Objective không hướng đến \”Why\”. Thứ nhất, đó là sự thiếu gắn kết trong nội bộ. Khi mục tiêu chỉ là những con số, nhân viên sẽ khó tìm thấy ý nghĩa sâu xa trong công việc hàng ngày của họ. Họ có thể hoàn thành nhiệm vụ, nhưng sẽ thiếu đi sự chủ động, nhiệt huyết và tinh thần sáng tạo. \”Tại sao tôi phải làm điều này?\” trở thành một câu hỏi không có lời đáp thoả đáng, dẫn đến sự thờ ơ, giảm năng suất và tỷ lệ nghỉ việc cao. Một tổ chức không có \”Why\” chung sẽ thiếu đi một kim chỉ nam đạo đức, một bộ lọc cho các quyết định, và một nguồn cảm hứng để vượt qua những khó khăn.
Thứ hai, là sự mất mát bản sắc thương hiệu. Trong một thị trường tràn ngập sản phẩm và dịch vụ tương tự, cái \”Why\” chính là điểm khác biệt cốt lõi, là lời hứa mà doanh nghiệp gửi gắm đến khách hàng. Khi Objective không phản ánh \”Why\”, doanh nghiệp có thể dễ dàng bị cám dỗ bởi những cơ hội ngắn hạn, sản xuất ra những sản phẩm không phù hợp với giá trị cốt lõi, hoặc theo đuổi những phân khúc thị trường mà mình không thực sự có thế mạnh. Dần dần, thương hiệu trở nên mờ nhạt, khó phân biệt, và mất đi sự tin cậy từ phía khách hàng. Khách hàng ngày nay không chỉ mua sản phẩm hay dịch vụ, họ mua một câu chuyện, một giá trị, một niềm tin. Nếu doanh nghiệp không thể kể câu chuyện đó thông qua mục tiêu của mình, họ sẽ mất đi một lợi thế cạnh tranh khổng lồ.
Thứ ba, là sự phân bổ nguồn lực không hiệu quả. Khi mục tiêu không được neo vào một \”Why\” vững chắc, việc ưu tiên các dự án, đầu tư vào công nghệ, hay phát triển sản phẩm mới sẽ trở nên mơ hồ. Ban lãnh đạo có thể bị cuốn vào những ý tưởng mới mẻ, hào nhoáng mà không thực sự phù hợp với sứ mệnh cốt lõi. Nguồn lực quý giá (tiền bạc, thời gian, con người) có thể bị dàn trải, dẫn đến lãng phí và không tạo ra được tác động đáng kể. Ngược lại, khi \”Why\” là kim chỉ nam, mỗi quyết định về Objective sẽ được cân nhắc kỹ lưỡng để đảm bảo rằng nó phục vụ cho mục đích lớn hơn, tối ưu hóa việc sử dụng nguồn lực và hướng đến hiệu quả bền vững.
Vậy làm thế nào để đảm bảo rằng Objective luôn hướng đến \”Why\”? Điều này đòi hỏi một quá trình suy tư sâu sắc và dũng cảm từ ban lãnh đạo. Đầu tiên và quan trọng nhất, \”Why\” của doanh nghiệp phải được định hình một cách rõ ràng và mạch lạc. Nó không chỉ là một câu khẩu hiệu treo trên tường, mà phải là một niềm tin sống động, một kim chỉ nam xuyên suốt mọi hoạt động. \”Why\” phải là thứ mà tất cả mọi người trong tổ chức, từ cấp cao nhất đến nhân viên mới vào, đều có thể hiểu, cảm nhận và tin tưởng. Nếu doanh nghiệp chưa từng thực sự dành thời gian để định nghĩa \”Why\” của mình, hoặc \”Why\” đã bị lãng quên theo thời gian, đây là thời điểm cần phải quay lại bàn vẽ. Điều này có thể đòi hỏi các buổi workshop chuyên sâu, phỏng vấn các nhà sáng lập, các nhân viên kỳ cựu, và thậm chí là lắng nghe khách hàng để thấu hiểu giá trị thực sự mà doanh nghiệp mang lại.
Khi \”Why\” đã được xác lập, bước tiếp theo là đảm bảo rằng mỗi Objective được đặt ra đều có một sợi dây liên kết rõ ràng và mạnh mẽ với nó. Objective không thể chỉ đơn thuần là \”Đạt X doanh thu\” hay \”Giảm Y chi phí\”. Thay vào đó, nó phải là \”Chúng ta muốn đạt X doanh thu ĐỂ làm gì?\” hoặc \”Chúng ta muốn giảm Y chi phí ĐỂ phục vụ mục đích gì?\” Ví dụ, nếu \”Why\” của doanh nghiệp là \”Trao quyền cho cộng đồng địa phương thông qua giáo dục bền vững\”, thì một Objective có thể là \”Mở rộng mạng lưới trung tâm giáo dục đến thêm 5 tỉnh thành trong vòng 3 năm tới để tiếp cận 100.000 học viên mới\”. Ở đây, việc mở rộng không chỉ là một con số, mà là một hành động cụ thể để hiện thực hóa \”Why\” lớn hơn.
Một Objective hiệu quả, hướng đến \”Why\”, cần phải mang tính chất truyền cảm hứng. Nó không chỉ là một mục tiêu, mà là một lời kêu gọi hành động, một tầm nhìn về tương lai mà tất cả mọi người có thể cùng nhau nỗ lực để đạt được. Nó phải đủ lớn để thúc đẩy sự đổi mới, đủ rõ ràng để định hướng, và đủ ý nghĩa để tạo ra động lực nội tại. Khi Objective được xây dựng trên nền tảng của \”Why\”, nó trở thành một ngọn hải đăng, dẫn lối cho mọi quyết định chiến lược và vận hành. Nó giúp doanh nghiệp từ chối những cơ hội ngắn hạn nhưng đi lệch hướng, và tập trung nguồn lực vào những gì thực sự quan trọng và có ý nghĩa lâu dài.
Tuy nhiên, việc này không hề dễ dàng. Một trong những cạm bẫy lớn nhất là sự nhầm lẫn giữa \”Why\” (Lý do), \”What\” (Cái gì), và \”How\” (Làm thế nào). \”Why\” là niềm tin cốt lõi, mục đích sâu xa. \”What\” là sản phẩm, dịch vụ mà doanh nghiệp cung cấp. \”How\” là cách thức doanh nghiệp thực hiện để cung cấp sản phẩm/dịch vụ đó. Rất nhiều doanh nghiệp vô tình đặt Objective chỉ xoay quanh \”What\” hoặc \”How\” mà bỏ qua \”Why\”. Ví dụ, \”Trở thành nhà cung cấp phần mềm hàng đầu\” (What) hay \”Tối ưu hóa quy trình sản xuất\” (How) đều có thể là mục tiêu tốt, nhưng chúng sẽ mạnh mẽ hơn nhiều nếu được neo vào một \”Why\” sâu sắc hơn, chẳng hạn như \”Vì chúng tôi tin rằng công nghệ có thể giúp mọi người sống một cuộc đời ý nghĩa hơn\” (Why).
Một thách thức khác là sự kháng cự thay đổi từ những người đã quen với cách làm cũ. Đôi khi, việc định nghĩa lại \”Why\” hoặc điều chỉnh Objectives để phù hợp với nó đòi hỏi sự thay đổi trong tư duy, văn hóa và thậm chí là cấu trúc tổ chức. Điều này cần sự lãnh đạo kiên định, khả năng truyền thông hiệu quả và sự kiên nhẫn để từng bước xây dựng sự đồng thuận trong toàn bộ tổ chức. Không phải mọi người ngay lập tức đều sẽ hiểu và chấp nhận một \”Why\” mới hoặc một Objective được định nghĩa lại. Quá trình này cần sự đối thoại cởi mở, giải thích rõ ràng về lợi ích, và chứng minh bằng hành động cụ thể từ phía lãnh đạo.
Hơn nữa, trong bối cảnh thị trường thay đổi nhanh chóng, \”Why\” của doanh nghiệp cũng cần được xem xét lại định kỳ. Mặc dù \”Why\” thường mang tính cốt lõi và ổn định, nhưng cách chúng ta hiện thực hóa \”Why\” (thông qua \”What\” và \”How\”) có thể và nên thay đổi. Đôi khi, chính môi trường kinh doanh mới có thể làm lộ ra những khía cạnh sâu sắc hơn của \”Why\” mà trước đây chúng ta chưa từng nhận ra. Việc tái định hình hoặc làm sâu sắc thêm \”Why\” có thể là một cơ hội để doanh nghiệp tái sinh, tìm lại động lực và định vị lại mình trong một thị trường mới. Khi đó, các Objectives cũng cần được điều chỉnh để phản ánh sự tiến hóa của \”Why\”, đảm bảo rằng chúng vẫn là những bước đi có ý nghĩa trên con đường hiện thực hóa mục đích cao cả.
Việc thiết lập các Objective hướng đến \”Why\” cũng là nền tảng để xây dựng một văn hóa doanh nghiệp mạnh mẽ. Khi mọi thành viên đều hiểu rõ lý do tồn tại của tổ chức, họ sẽ cảm thấy mình là một phần của một điều gì đó lớn lao hơn bản thân họ. Điều này tạo ra một cảm giác thuộc về, một mục đích chung, và khuyến khích sự hợp tác, tinh thần trách nhiệm. Khi có một \”Why\” rõ ràng, việc ra quyết định trở nên dễ dàng hơn, bởi vì mọi lựa chọn đều có thể được đánh giá dựa trên mức độ phù hợp với mục đích cốt lõi của doanh nghiệp. Nó cũng giúp doanh nghiệp thu hút và giữ chân những nhân tài phù hợp, những người không chỉ tìm kiếm một công việc mà còn tìm kiếm một ý nghĩa trong công việc của mình.
Tóm lại, việc Objective phải hướng đến “Why” – Lý do tồn tại của doanh nghiệp không chỉ là một nguyên tắc vàng trong mô hình OGSM mà còn là một triết lý vận hành cơ bản cho sự phát triển bền vững. Nó đòi hỏi sự minh bạch, sự dũng cảm và tầm nhìn chiến lược từ ban lãnh đạo. Nó là cam kết của doanh nghiệp không chỉ để \”làm tốt\” mà còn để \”làm điều đúng đắn\”. Khi một doanh nghiệp thành công trong việc gắn kết chặt chẽ Objective với \”Why\”, nó không chỉ tạo ra lợi nhuận mà còn tạo ra giá trị thực sự, có ý nghĩa cho khách hàng, nhân viên và toàn xã hội. Đó là chìa khóa để xây dựng một doanh nghiệp không chỉ tồn tại mà còn thực sự thịnh vượng và có tầm ảnh hưởng lâu dài.
Nếu quý vị là chủ doanh nghiệp đang trăn trở về việc định hình lại chiến lược, mong muốn tái cấu trúc để vận hành hiệu quả hơn, hoặc đơn giản là cần một góc nhìn chuyên sâu để các mục tiêu kinh doanh của mình thực sự có ý nghĩa và gắn kết với lý do tồn tại cốt lõi, đừng ngần ngại liên hệ. Chúng tôi luôn sẵn lòng lắng nghe, phân tích và cùng quý vị tìm ra con đường tối ưu nhất để hiện thực hóa những tầm nhìn lớn lao.
#GócChillViệtNam #reboostlab #goroikinhdoanh #reboostlabcom #OGSM #ChiếnLượcDoanhNghiệp #MụcTiêuKinhDoanh #FPT
