Skip to content
THAM LAM QUÁ MỨC DẪN ĐẾN PHIỀN PHỨC VÀ RẮC RỐI.
Cuộc đời này, ai mà chẳng có chút bản năng, chút lòng tham? Ai bảo tham là xấu hoàn toàn? Nhưng mà nói thật lòng, mấy đứa như ta, Trư Ngộ Năng đây, đã nếm đủ mùi đời, biết được cái cảnh tham lam quá mức, nó phiền phức, nó rắc rối đến cỡ nào rồi. Từ chuyện miếng ăn, giấc ngủ, đến cái sự mơ màng về một mái nhà êm ấm, một người vợ hiền, tất cả đều có thể biến thành dây trói buộc, kéo mình vào muôn vàn khổ ải không lối thoát.
Cha mẹ ơi, nói đến cái chuyện Tây Du Ký, cái hành trình thỉnh kinh gian nan vất vả ấy, ta Trư Bát Giới này có mà ngàn lẻ một chuyện để kể. Người ta thường bảo ta là kẻ biếng nhác, tham ăn, háo sắc, đúng là không sai chút nào. Nhưng mà nói đi cũng phải nói lại, chính những cái tính nết \”trời phú\” ấy của ta lại là tấm gương sáng trưng, chói lóa, phản chiếu rõ mồn một cái bài học về sự tham lam quá mức dẫn đến phiền phức và rắc rối mà không phải ai cũng chịu ngẫm. Giờ ngồi đây, bụng căng tròn sau bữa cơm chay đạm bạc, ta mới có dịp nhâm nhi ly trà, hóng gió và kể cho các vị nghe, bằng cái góc nhìn rất đỗi \”ngộ nghĩnh\” của một kẻ từng là Thiên Bồng Nguyên Soái, rồi hóa kiếp thành yêu quái, rồi lại may mắn được làm đệ tử của Đường Tăng, và cuối cùng thì cũng được phong chức Tịnh Đàn Sứ Giả. Một hành trình dài đằng đẵng, biết bao phen suýt mất mạng, chỉ vì mấy cái thứ tham lam quỷ quái nó cứ đeo bám không rời.
Nhớ ngày xưa, khi còn làm Thiên Bồng Nguyên Soái trên Thiên Đình, ta oai phong lẫm liệt lắm chứ. Cầm tám vạn thủy binh, chức cao vọng trọng, ai ai cũng nể. Nhưng rồi, chỉ vì một phút lỡ dại, một chút men say, một thoáng lòng tham về sắc đẹp của Hằng Nga tiên tử mà ta đã phải trả giá đắt. Lòng tham ấy, nó không chỉ là ham muốn xác thịt đơn thuần, mà còn là cái ý muốn chiếm hữu một thứ không thuộc về mình, một thứ ở quá tầm với, một thứ mà ngay cả suy nghĩ thôi cũng đã là đại tội. Cái giây phút ấy, ta đâu có nghĩ được xa xôi gì. Chỉ biết rượu vào lời ra, dục vọng nổi lên, ta quên hết lễ nghi phép tắc của Thiên Đình. Cái kết cục thì ai cũng rõ rồi đấy. Bị đày xuống trần gian, mang cái lốt heo nái gớm ghiếc. Thân thể phàm tục đã đành, cái tâm cũng vẩn đục theo. Từ một vị tướng uy phong, ta trở thành con yêu quái hung hãn, tàn phá, ăn thịt người ở núi Phúc Lăng, động Vân Tán. Đấy, cái tham lam đầu tiên của ta, cái lòng muốn chiếm đoạt sắc đẹp không thuộc về mình, nó đã đẩy ta từ đỉnh cao danh vọng xuống vực sâu của tội lỗi, phải sống kiếp yêu quái, mang cái hình hài mà ta ghét bỏ đến tận xương tủy này. Phiền phức chưa? Rắc rối chưa? Từ một vị thần tiên, thành một con heo. Nỗi nhục này, ta Trư Bát Giới sao mà quên được.
Nhưng mà nói thật, cái bản chất tham lam nó đã ăn vào máu thịt rồi, đâu phải cứ biến hình là hết được. Sau khi được Quan Âm Bồ Tát chỉ điểm, ta kiên nhẫn chờ đợi, ăn chay niệm Phật (mặc dù vẫn thèm thịt lắm). Rồi Đường Tăng đến, ta vui mừng khôn xiết, nghĩ bụng cuối cùng cũng có cơ hội hoàn lương, thoát khỏi kiếp yêu quái này. Ai dè, cái sự tham lam nó lại trỗi dậy ngay lập tức. Sau khi theo sư phụ được một đoạn, đến Cao Lão Trang, ta lại xiêu lòng trước vẻ đẹp của Cao Tiểu Thư. Lần này không phải cưỡng ép, mà là ta dùng phép thần thông để lừa gạt, giả dạng thành một người phàm tục, cưới được nàng về làm vợ. Ta nghĩ bụng, chuyến này chắc được yên thân, có vợ đẹp, có nhà cửa, có ruộng vườn, không phải lo nghĩ gì nữa. Cái tham vọng có một cuộc sống an nhàn, sung sướng, một mái ấm gia đình, nó cứ thôi thúc ta. Mặc dù là đi thỉnh kinh, nhưng trong đầu ta lúc nào cũng vẽ ra viễn cảnh được ở lại trần gian, được làm rể hiền, được ăn sung mặc sướng. Ta đã quên mất sứ mệnh của mình, quên mất lời hứa với Bồ Tát, chỉ vì cái ham muốn được yên ổn, được hưởng thụ cuộc sống phàm trần.
Và kết quả thì sao? Lòng tham ấy lại dẫn đến rắc rối. Ta ở rể, ăn uống như hùm như hổ, lại còn biến trở về hình dạng thật của mình sau khi uống rượu say, khiến cả nhà Cao lão gia sợ hãi kinh hồn. Đường Tăng và Tôn Ngộ Không phải đến tận nơi để giải cứu, tốn bao nhiêu công sức. Ta bị Tôn Ngộ Không đánh cho mấy trận tơi bời, nhớ đời. Đấy, thấy chưa? Chỉ vì cái lòng tham muốn có vợ đẹp, muốn được yên bề gia thất mà ta đã tự chuốc lấy bao nhiêu phiền phức, không chỉ cho bản thân mà còn cho cả sư phụ và sư huynh. Nếu lúc đó ta kiên định với con đường tu hành, không màng danh lợi, không vướng bận tình duyên, thì đâu đến nỗi rắc rối như vậy? Bài học ở Cao Lão Trang, nó nhắc nhở ta rằng, tham lam không chỉ là tham cái gì lớn lao, mà đôi khi, chỉ là tham một cuộc sống bình thường, nhưng sai thời điểm, sai hoàn cảnh, cũng đủ để tạo ra muôn vàn khó khăn.
Suốt chặng đường thỉnh kinh, cái tính tham ăn của ta thì khỏi phải bàn rồi. Đi đến đâu, nhìn thấy cái gì ăn được là mắt sáng như sao. Đồ chay, đồ mặn, trái cây, bánh kẹo, cái gì cũng muốn nhét vào bụng. Có lần, gặp phải động yêu quái, tụi yêu quái bày ra bữa tiệc thịnh soạn toàn đồ ăn ngon, rượu quý, chỉ để dụ dỗ. Ta thì đâu có kìm lòng được. Bất chấp lời can ngăn của Tôn Ngộ Không, bất chấp sự nghi ngờ của Sa Tăng, ta cứ thế mà xông vào chén chú chén anh. Ngồi vào bàn ăn, mùi thịt thơm lừng, chén rượu ngọt lịm, ta quên hết trời đất. Trong đầu lúc đó chỉ có mỗi suy nghĩ \”ăn, ăn nữa, ăn mãi\”. Ta nghĩ, có gì đâu mà phải lo, yêu quái thì cứ yêu quái, miễn là có đồ ăn ngon là được. Ai ngờ, vừa mới nhét được mấy miếng vào bụng, rượu vào lời ra, thì tụi yêu quái bắt đầu giở trò. Chúng nó không chỉ muốn bắt Đường Tăng mà còn muốn thịt luôn cả mấy anh em ta. Thế là lại một trận chiến long trời lở đất, ta lại bị đánh cho bầm dập, lại suýt mất mạng. Lại nhờ Tôn Ngộ Không ra tay giải cứu. Đến lúc thoát nạn rồi, bụng vẫn đói meo, mà người thì đau ê ẩm. Đấy, cái tham ăn của ta, nó đâu chỉ làm hại cái ví tiền, mà nó còn làm hại cả cái mạng sống của ta nữa chứ. Cái phiền phức này, nó đâu chỉ dừng lại ở việc bị đói, mà còn là bị lừa gạt, bị bắt, bị đánh đập.
Rồi đến cái khoản háo sắc. Cái này thì ta xin nhận, nó là bản tính trời sinh rồi, khó bỏ lắm. Cứ thấy bóng dáng mỹ nữ nào là y như rằng mắt ta lại lấp lánh, miệng thì cười tủm tỉm, chân thì muốn chạy theo. Nhớ có lần, gặp mấy cô yêu tinh nhện, chúng nó biến thành những cô gái xinh đẹp, lại còn mời gọi tắm suối. Cha mẹ ơi, lúc đó ta cứ nghĩ mình gặp được tiên nữ giáng trần chứ. Lòng tham về sắc đẹp, về sự gần gũi của phụ nữ, nó lại trỗi dậy mạnh mẽ. Ta quên hết mình đang là đệ tử của Đường Tăng, quên hết những lời răn dạy của sư phụ, chỉ muốn được lân la, được trò chuyện, được ngắm nhìn các nàng. Ta lao thẳng xuống suối, mặc kệ Tôn Ngộ Không kêu la ầm ĩ. Rồi thì sao? Các nàng nhện đâu phải là người tốt, chúng nó giăng tơ bắt ta, trói ta lại, định làm thịt. Lại một phen hú vía, lại phải nhờ Tôn Ngộ Không đến giải cứu. Cái tham lam về sắc đẹp, nó khiến ta mờ mắt, quên hết hiểm nguy, quên hết nhiệm vụ. Nó dẫn đến việc ta bị mắc bẫy, bị bắt trói, bị hành hạ, suýt mất mạng. Cái rắc rối này, nó đâu chỉ là bị đánh, mà còn là bị nhục nhã, bị ê chề, bị cả sư huynh Tôn Ngộ Không cười chê.
Không chỉ tham ăn, háo sắc, ta còn là đứa rất tham của, tham danh vọng, tham hưởng thụ. Mỗi lần đi ngang qua một vương quốc giàu có, nhìn thấy những cung điện nguy nga, lộng lẫy, ta lại mơ màng nghĩ bụng: \”Phải chi mình được ở lại đây, làm một vị vương gia, được ăn ngon, mặc đẹp, không phải đi đường xa, không phải chịu gió sương.\” Cái lòng tham muốn một cuộc sống sung sướng, an nhàn, không phải lo nghĩ, nó cứ bám riết lấy ta. Nhiều lần, ta còn xúi giục sư phụ và sư huynh: \”Thôi mình bỏ đi, thỉnh kinh làm gì cho cực? Cứ ở đây mà hưởng thụ, về làm vua làm chúa, sướng hơn nhiều!\” Ta không ít lần muốn bỏ dở cuộc hành trình, chỉ vì muốn được về nhà, về Cao Lão Trang, hoặc đơn giản là muốn dừng chân ở một nơi nào đó thật thoải mái, có đủ đồ ăn, có đủ người đẹp. Cái lòng tham ấy nó khiến ta nản chí, yếu đuối, không muốn đối mặt với khó khăn. Nó khiến ta trở thành gánh nặng cho cả đoàn, khiến Đường Tăng phải lo lắng, khiến Tôn Ngộ Không phải tốn công sức thuyết phục, thậm chí là đánh cho ta tỉnh ra. Những lúc như vậy, ta không chỉ mang lại phiền phức cho bản thân mình (bị đánh, bị mắng), mà còn làm trì hoãn cả hành trình thỉnh kinh, mang lại rắc rối cho cả đoàn.
Cái lòng tham của ta, nó còn thể hiện ở việc hay tị nạnh với Tôn Ngộ Không. Ta luôn nghĩ mình là Thiên Bồng Nguyên Soái, chức vụ cao hơn hắn, nên hắn phải nghe lời ta. Nhưng hắn thì tài phép cao cường, lại được sư phụ tin tưởng, nên ta thường cảm thấy ghen ghét, đố kỵ. Mỗi khi Tôn Ngộ Không diệt trừ yêu quái, ta lại kiếm chuyện đổ lỗi cho hắn, nói hắn giết người bừa bãi, giết oan, chỉ để hạ bệ hắn trước mặt sư phụ. Cái lòng tham về vị trí, về sự được công nhận, về việc muốn mình là người giỏi nhất, nó khiến ta trở nên ích kỷ, nhỏ nhen. Nhiều lần, ta còn âm thầm mong Tôn Ngộ Không bị yêu quái đánh bại, để ta có thể thay thế hắn, trở thành người hùng. Nhưng mà rồi sao? Mỗi lần ta giở trò, thì lại y như rằng mọi chuyện lại đổ bể. Yêu quái lại trỗi dậy, Đường Tăng lại gặp nạn, và cuối cùng thì vẫn phải nhờ đến Tôn Ngộ Không ra tay giải cứu. Ta không những không đạt được điều mình muốn, mà còn tự chuốc lấy sự khinh bỉ của mọi người, và tệ hơn là đẩy cả đoàn vào hiểm nguy. Cái tham lam này, nó không chỉ là tham về vật chất, mà còn là tham về quyền lực, về danh tiếng, về sự công nhận. Nó khiến ta mù quáng, không nhìn ra được đâu là điều tốt, đâu là điều xấu, và làm cho mọi việc trở nên phức tạp hơn rất nhiều.
Ngẫm lại mà xem, cái lòng tham nó đâu có buông tha ai. Từ những thứ nhỏ nhặt như miếng ăn, giấc ngủ, đến những ham muốn lớn lao hơn như quyền lực, sắc đẹp, tài sản. Cái ranh giới giữa mong muốn bình thường và tham lam quá mức nó mong manh lắm. Ta, Trư Bát Giới đây, đã trải qua bao nhiêu phen chết đi sống lại, bao nhiêu lần suýt hóa kiếp thành món thịt quay chỉ vì không biết tiết chế cái lòng tham của mình. Mỗi lần bị yêu quái bắt, bị đánh đập, bị treo lên cây, bị nướng trên lửa, ta mới thấm thía cái giá phải trả cho sự tham lam ấy. Đau đớn cả thể xác lẫn tinh thần. Mỗi lần như vậy, ta lại tự hứa với lòng mình sẽ sửa đổi, sẽ tu tâm dưỡng tính, sẽ không còn ham hố nữa. Nhưng mà rồi, cứ thấy đồ ăn ngon là mắt lại sáng, thấy mỹ nữ là chân lại muốn chạy, thấy chỗ nào an nhàn là lại muốn bỏ cuộc. Cái vòng luẩn quẩn ấy, nó cứ lặp đi lặp lại không ngừng nghỉ.
Cái sự tham lam nó không chỉ dừng lại ở việc gây ra những rắc rối trước mắt. Nó còn gặm nhấm cái ý chí, cái nghị lực của mình nữa. Bao nhiêu lần ta muốn bỏ cuộc, muốn quay về Cao Lão Trang, chỉ vì không chịu nổi khổ cực. Cái mong muốn được an nhàn, được hưởng thụ, nó lớn hơn cả cái khát khao được thành Phật, được giải thoát. Nó biến ta thành kẻ yếu đuối, hèn nhát, chỉ biết than vãn, trách móc. Mà nói thật lòng, nếu không có sư phụ Đường Tăng kiên định, không có Tôn Ngộ Không mạnh mẽ kéo ta đi, không có Sa Tăng trầm tĩnh động viên, thì ta đã bỏ cuộc từ lâu rồi. Cái lòng tham nó khiến ta không nhìn ra được giá trị của sự kiên trì, của sự hy sinh, của mục tiêu lớn lao. Nó khiến ta chỉ nhìn thấy những lợi ích nhỏ nhoi trước mắt, mà quên đi cái đích đến vĩ đại.
Giờ đây, khi đã thành Tịnh Đàn Sứ Giả, cái chức vụ nghe thì oai, nhưng thực chất là chuyên lo việc dọn dẹp thức ăn thừa trên bàn cúng. Nghe thì có vẻ phù hợp với cái tính tham ăn của ta, nhưng mà nó lại là một bài học sâu sắc. Nó nhắc nhở ta rằng, dù có được phong Phật, được sống trên Tây Thiên, thì cái bản tính tham lam vẫn còn đó, nhưng giờ đây nó đã được \”khóa\” lại, được đặt vào một khuôn khổ. Ta vẫn được ăn, nhưng là ăn những gì còn lại, những gì được ban phát, không còn được tự do phóng túng như trước nữa. Cái chức vị này, nó như một lời nhắc nhở rằng, mọi sự hưởng thụ đều phải có giới hạn, đều phải tuân theo quy tắc. Nếu vẫn còn tham lam vô độ, muốn chiếm đoạt những thứ không thuộc về mình, thì phiền phức và rắc rối sẽ lại kéo đến.
Thế nên, qua câu chuyện cuộc đời của ta Trư Ngộ Năng đây, ta muốn nhắn nhủ với các vị rằng: cái bản năng, cái lòng tham, ai cũng có. Nó là một phần của con người (hay con yêu quái như ta). Nhưng điều quan trọng là phải biết kiểm soát nó, phải biết đặt ra giới hạn cho nó. Tham một chút để có động lực phấn đấu thì không sao. Nhưng tham lam quá mức, tham lam vô độ, muốn chiếm đoạt những thứ không thuộc về mình, muốn hưởng thụ mà không phải lao động, thì chắc chắn sẽ chuốc lấy phiền phức, rắc rối, và thậm chí là mất mạng như ta đã từng trải qua bao nhiêu lần. Đừng để miếng ăn, chén rượu, bóng hồng, hay một chút danh vọng, tài sản làm mờ mắt mình, khiến mình quên đi cái mục tiêu thật sự, quên đi cái đạo lý làm người.
Cái giá của sự tham lam, nó không chỉ là những trận đòn roi của Tôn Ngộ Không, hay những lời mắng mỏ của sư phụ. Mà nó còn là cái giá của sự hối tiếc, của những cơ hội bị bỏ lỡ, của sự yếu đuối trong tâm hồn. Nếu ta biết tiết chế lòng tham từ sớm, có lẽ cuộc hành trình thỉnh kinh đã bớt đi bao nhiêu gian nan, bớt đi bao nhiêu lần ta phải làm trò hề cho thiên hạ. Nhưng mà thôi, đã là quá khứ rồi. Giờ ngồi đây, ngẫm lại, ta thấy mình cũng có ích đấy chứ. Ít ra thì những câu chuyện về sự tham lam của ta cũng giúp người đời nhận ra được bài học.
Mong sao các vị đừng đi vào vết xe đổ của Trư Bát Giới này. Hãy biết đủ, biết dừng lại đúng lúc. Bởi vì, cái sự tham lam quá mức, nó không mang lại hạnh phúc thật sự đâu. Nó chỉ mang lại những sợi dây vô hình trói buộc, kéo mình vào vòng xoáy của phiền phức và rắc rối không ngừng nghỉ. Ta Trư Ngộ Năng đây, là minh chứng sống cho điều đó.
#GócChillViệtNam #reboostlab #BàiHọcTâyDuKý #reboostlabcom #TrưBátGiới #ThamLamVàRắcRối #NgộNăngPhật
